yoksulluk nafakası

Yoksulluk nafakası, boşanma sürecinde veya boşanmanın ardından mali durumu yetersiz olan tarafın, diğer taraftan mali destek almasını sağlayan hukuki bir düzenlemedir. Bu nafaka türü, boşanma nedeniyle ekonomik olarak zor duruma düşecek olan eşin yaşam standardını korumasına yardımcı olur. Yoksulluk nafakası, Türk Medeni Kanunu’nun 175. maddesi kapsamında düzenlenmiştir.

Yoksulluk Nafakasının Diğer Nafaka Türlerinden Farkı

Yoksulluk nafakası, diğer nafaka türlerinden farklı olarak, mali durumu yetersiz olan eşin hayatını sürdürebilmesi için ödenir. Diğer nafaka türleri ise farklı amaçlar için düzenlenmiştir:

  • İştirak Nafakası: Çocukların bakım ve eğitim masraflarını karşılamak amacıyla ödenir. Boşanma sonrasında çocukların ihtiyaçlarını karşılamak için bir ebeveyn tarafından diğerine ödenir.
  • Tedbir Nafakası: Boşanma davası süresince, geçici olarak mali destekte bulunmak amacıyla ödenir. Bu nafaka, dava sonuçlanana kadar tarafların geçimini sağlamayı amaçlar.

Yoksulluk nafakası ise boşanmanın kesinleşmesinin ardından ekonomik olarak zor durumda kalacak olan eşe düzenli bir ödeme yapılmasını sağlar. Bu nafaka türü, diğer nafaka türlerinden farklı olarak, boşanma sonrasında sürekli veya belirli bir süre boyunca ödenebilir.

Kimler Yoksulluk Nafakası Talebinde Bulunabilir?

Yoksulluk nafakası talebinde bulunabilecek kişiler, boşanma nedeniyle ekonomik olarak zor durumda kalacak olan eşlerdir. Bu nafaka türünü talep edebilmek için aşağıdaki şartların sağlanması gerekir:

  • Mali Yetersizlik: Nafaka talebinde bulunacak kişinin, boşanma nedeniyle yoksulluğa düşecek olması gereklidir. Mali yetersizlik, kişinin kendi geçimini sağlayamayacak durumda olması anlamına gelir.
  • Boşanmanın Kesinleşmesi: Yoksulluk nafakası talebi, boşanma kararının kesinleşmesinin ardından yapılabilir.
  • Kusur Durumu: Nafaka talebinde bulunan eşin, boşanma sürecinde daha ağır kusurlu olmaması gereklidir. Eşit kusurlu veya daha az kusurlu olan eş, yoksulluk nafakası talep edebilir.

Yoksulluk Nafakasının Miktarının Belirlenmesi

Yoksulluk nafakasının miktarının belirlenmesi, mahkemenin takdirine bağlıdır. Mahkeme, nafaka miktarını belirlerken çeşitli faktörleri dikkate alır:

  • Tarafların Gelir Durumu: Mahkeme, tarafların gelir durumunu ve mali güçlerini değerlendirir. Nafaka ödeyecek kişinin geliri, nafaka miktarının belirlenmesinde önemli bir faktördür.
  • Yaşam Standartları: Mahkeme, tarafların boşanmadan önceki yaşam standartlarını dikkate alır. Nafaka, boşanma sonrasında tarafların benzer bir yaşam standardını sürdürebilmeleri için ödenir.
  • Geçim İhtiyaçları: Nafaka talep eden kişinin geçim ihtiyaçları, nafaka miktarının belirlenmesinde dikkate alınır. Bu ihtiyaçlar arasında barınma, gıda, sağlık ve diğer temel gereksinimler bulunur.

Mahkeme, bu faktörleri değerlendirerek adil bir nafaka miktarı belirler. Boşanma avukatı, yoksulluk nafakası taleplerinde müvekkillerine hukuki destek sağlar ve adil bir nafaka miktarının belirlenmesi için gerekli hukuki adımları atar.

Yoksulluk Nafakasının Artırılması ve Azaltılması

Yoksulluk nafakası miktarı, zamanla değişen koşullara bağlı olarak artırılabilir veya azaltılabilir. Nafaka miktarının değiştirilmesi için mahkemeye başvurulması gerekmektedir. Nafaka miktarının artırılması veya azaltılması şu durumlarda mümkündür:

  • Gelir Durumundaki Değişiklikler: Nafaka ödeyen veya nafaka alan kişinin gelir durumunda önemli bir değişiklik meydana gelirse, nafaka miktarı artırılabilir veya azaltılabilir. Örneğin, nafaka ödeyen kişinin gelirinin artması veya nafaka alan kişinin mali durumunun düzelmesi durumunda nafaka miktarı değiştirilebilir.
  • İhtiyaçlardaki Değişiklikler: Nafaka alan kişinin ihtiyaçlarının artması veya azalması durumunda, nafaka miktarı yeniden değerlendirilebilir. Örneğin, sağlık sorunları nedeniyle artan masraflar veya çocukların eğitim masraflarının artması durumunda nafaka miktarı artırılabilir.
  • Enflasyon: Ekonomik koşullar ve enflasyon nedeniyle nafaka miktarının alım gücünün azalması durumunda, nafaka miktarı yeniden düzenlenebilir.

Yoksulluk Nafakasının Sona Ermesi

Yoksulluk nafakası, belirli durumların gerçekleşmesi halinde sona erer. Nafakanın sona erme durumları şunlardır:

  • Yeniden Evlenme: Nafaka alan eşin yeniden evlenmesi durumunda yoksulluk nafakası sona erer. Yeniden evlenme, nafaka alacaklısının ekonomik olarak bağımsız hale gelmesini sağlar.
  • Gelir Durumunun Düzelmesi: Nafaka alan eşin gelir durumunun düzelmesi ve ekonomik olarak bağımsız hale gelmesi durumunda nafaka sona erer. Mahkeme, bu durumu değerlendirerek nafakanın sona ermesine karar verir.
  • Ölüm: Nafaka ödeyen veya nafaka alan eşin ölmesi durumunda nafaka sona erer. Nafaka, sadece hayatta olan taraflar arasında geçerlidir.

Yoksulluk Nafakası Talebinde Zamanaşımı

Yoksulluk nafakası talebinde bulunmak için belirli bir zamanaşımı süresi bulunmaktadır. Türk Medeni Kanunu’na göre, boşanma kararının kesinleşmesinin ardından bir yıl içinde yoksulluk nafakası talebinde bulunulmalıdır. Bu süre zarfında talepte bulunmayan taraf, daha sonra yoksulluk nafakası talebinde bulunamaz. Zamanaşımı süresinin dolması, nafaka talebinin reddedilmesine neden olabilir. Avukatlar, yoksulluk nafakası taleplerinde müvekkillerine hukuki danışmanlık sağlayarak, zamanaşımı süresine dikkat etmelerini ve haklarını korumalarını sağlar.

Yoksulluk Nafakasında Görevli ve Yetkili Mahkeme

Yoksulluk nafakası davalarında görevli ve yetkili mahkeme, nafaka talebinin yapıldığı yerin aile mahkemesidir. Aile mahkemesi, nafaka taleplerini değerlendirir ve nafaka miktarını belirler. Eğer aile mahkemesi yoksa, asliye hukuk mahkemesi bu davalara bakar. Yetkili mahkeme ise davalının yerleşim yerindeki veya nafaka alacaklısının yerleşim yerindeki mahkemedir. Avukatlar, yoksulluk nafakası davalarında müvekkillerine hukuki destek sağlayarak, davaların doğru mahkemede açılmasını ve sürecin doğru şekilde yürütülmesini temin eder.

Yoksulluk nafakası, boşanma sürecinde ekonomik olarak zor durumda kalacak olan eşin yaşam standardını korumasına yardımcı olan önemli bir hukuki düzenlemedir. Bu süreçte hukuki desteğe ihtiyaç duyan kişiler, avukatlardan profesyonel danışmanlık hizmeti alarak, yoksulluk nafakası taleplerini doğru ve etkili bir şekilde yürütebilirler.