
Yürütmenin durdurulması, idari yargılama sürecinde idarenin bir işleminin hukuka aykırı olduğu ve uygulanması halinde telafisi güç veya imkânsız zararlar doğuracağı iddiasıyla işlemin geçici olarak askıya alınması anlamına gelir. İdare hukuku bağlamında önemli bir tedbir niteliği taşıyan bu karar hem bireylerin temel hak ve özgürlüklerini korumayı hem de kamu düzenini dengelemeyi hedefler. Aşağıda bu kararın ne anlama geldiği, şartları ve süreçleri alt başlıklar halinde detaylı şekilde ele alınmıştır.
Yürütmenin Durdurulması Ne Demek?
Yürütmenin durdurulması, bir idari işlemin uygulanmasının, mahkeme kararıyla geçici olarak durdurulmasıdır. Bu karar, genellikle idari işlemin sonuçlarının telafisi güç veya imkânsız zararlar doğuracağı hallerde ve işlemin açıkça hukuka aykırı olduğunun mahkemece değerlendirilmesi durumunda verilir. Örneğin, hukuka aykırı bir imar izni veya memuriyet atamasına karşı açılan davalarda işlemin uygulanmasının doğurabileceği zararları önlemek amacıyla bu karar alınabilir.
Yürütmenin Durdurulması Şartları Nelerdir?
Kararın verilebilmesi için iki temel şart aranır:
- Açık Hukuka Aykırılık: İdari işlemin açıkça hukuka aykırı olması gerekir. Mahkeme, işlemdeki hukuka aykırılığı açık ve somut şekilde tespit etmelidir.
- Telafisi Güç veya İmkânsız Zararlar: İşlemin uygulanması halinde, davacı için telafisi güç veya imkânsız zararların ortaya çıkma olasılığı bulunmalıdır. Örneğin, bir memurun haksız yere görevden alınması, mesleki itibarı üzerinde kalıcı etkilere yol açabilir.
Yürütmenin Durdurulması Kararı Kaç Gün İçinde Verilir?
Talep üzerine karar verilme süresi, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 27. maddesinde düzenlenmiştir. Kanuna göre mahkemeler taleple ilgili olarak en geç 7 gün içinde karar vermek zorundadır. Bu süre, yargılama sürecinde hızlı bir müdahale yapılmasını sağlamak için öngörülmüştür.
Kararın Verilemeyeceği Haller
Bazı durumlarda bu kararın verilmesi mümkün değildir. Bu haller arasında şunlar sayılabilir:
- Hizmetin Kesintiye Uğraması: Kamu hizmetinin sürekliliğinin zarar göreceği durumlar, bu kararın alınmasını engelleyebilir.
- Kamu Düzeni ve Güvenliği: Kamu düzeni ve güvenliğini tehdit eden işlemler için bu karar verilmez.
- Kanunlarda Özel Düzenlemeler: Bazı işlemler için özel düzenlemeler yapılmış olabilir.
Talep Üzerine Verilecek Kararlar
Mahkeme, bu talebi inceledikten sonra:
- Talebin Kabulü: Yürütmenin durdurulması kararı verir ve işlemin uygulanmasını askıya alır.
- Talebin Reddedilmesi: İşlemin uygulanmasında hukuka aykırılık veya zarar şartlarının oluşmadığına karar vererek talebi reddeder.
Yürütmenin Durdurulmasının Şartları Nelerdir?
Karar için aranan şartlar şunlardır:
- Hukuka Aykırılık: İşlemde açık bir hukuka aykırılığın mevcut olması.
- Zarar Şartı: İşlemin uygulanması nedeniyle telafisi güç veya imkânsız zararların oluşma ihtimali.
- Mahkemeye Başvuru: Davacı tarafından talebin süresi içinde yapılmış olması.
Yürütmenin Durdurulması Kararına Karşı Nasıl İtiraz Edilir?
Karar, itiraz yoluyla bir üst mahkemeye taşınabilir. İtiraz süresi genellikle 7 gün olup, ilgili idari mahkemeye yapılır. Kararı veren mahkeme, itirazı bir üst mahkemeye iletir. Üst mahkeme, genellikle Bölge İdare Mahkemesi veya Danıştay’dır.
Yürütmenin Durdurulması Kararına İtiraz Dilekçesi Örneği
……. BÖLGE İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI’NA
Sunulmak Üzere
…… İDARE MAHKEMESİ BAŞKANLIĞI’NA
Dosya No:
YÜRÜTMENİN DURDURULMASI KARARINA İTİRAZ EDEN
DAVACI:
VEKİLİ:
DAVALI:
VEKİLİ:
KONU:
……. İdare Mahkemesi’nin 10.10.2017 tarih ve ……E. sayılı yürütmenin durdurulması kararının itiraz yoluyla incelenerek kaldırılması talebidir.
İTİRAZ GEREKÇELERİMİZ
……. İdare Mahkemesi tarafından verilen ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin olan 10.10.2017 tarih ve ……E. sayılı karar hakkında, yasal süresi içerisinde itirazımızı sunuyoruz. Mahkeme tarafından alınan kararın usule ve hukuka aykırı olduğu kanaatindeyiz ve bu nedenle kaldırılması gerektiğini düşünüyoruz.
İlgili karar, yeterli inceleme yapılmaksızın ve eksik değerlendirmeler sonucu verilmiştir. Mahkemece, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun 27. maddesinde belirtilen iki temel şartın gerçekleştiği değerlendirilmiştir. Ancak, davalı idarece tesis edilen işlemin açık bir hukuka aykırılık taşımadığı ve uygulandığında telafisi güç veya imkânsız bir zarara yol açmayacağı açıkça ortadadır.
Davaya konu idari işlemle ilgili olarak dilekçelerimizde ve dosyaya sunduğumuz delillerde de açıkça belirttiğimiz üzere, müvekkilim hakkında tesis edilen işlem hukuka aykırıdır ve uygulanması halinde hem müvekkilim hem de kamu hizmeti açısından ciddi zararlar doğuracaktır.
1. Davalı Kurumun Savunmasının Dayanaktan Yoksun Olduğu
Davalı idare, savunmasında, yönerge hükümlerine dayanarak tüm doktorların, unvanları fark etmeksizin, herhangi bir birimde görevlendirilebileceğini ve bunun hukuka uygun olduğunu ileri sürmüştür. Ancak bu savunma, somut gerçeklerle örtüşmemektedir. Örneğin, müvekkilimin görev yaptığı hastanede, Eğitim Görevlisi unvanına sahip cerrahların semt polikliniklerinde görevlendirilmediği, dava dosyasına sunulan belgelerle sabittir. Bu durum, davalı kurumun ileri sürdüğü savunmanın geçersiz olduğunu göstermektedir.
2. Telafisi Güç veya İmkânsız Zararların Kaçınılmaz Olduğu
Davaya konu idari işlemin uygulanması durumunda, ortaya çıkacak zararların yalnızca muhtemel değil, kesin olduğu açıktır. Hem müvekkilim açısından telafisi mümkün olmayan hak kayıpları doğacak hem de kamu hizmetinin aksamasına ve kamu zararına neden olunacaktır. Sunmuş olduğumuz deliller ve hukuki gerekçeler, idari işlemin uygulanmasının ciddi sonuçlara yol açacağını ortaya koymaktadır.
SONUÇ VE TALEP
Yukarıda detaylı olarak açıklanan gerekçeler ve Sayın Mahkeme tarafından resen dikkate alınacak hususlar doğrultusunda, …… İdare Mahkemesi’nin 10.10.2017 tarih ve ……E. sayılı kararın itiraz yoluyla incelenerek kaldırılmasını vekâleten arz ve talep ederiz.
Davacı Vekili
Adı Soyadı
İmza
Yargıtay Kararları
Aşağıda yer alan Yargıtay kararı, https://karararama.yargitay.gov.tr/ adresinden alınmıştır.
12. Hukuk Dairesi 2018/6341 E., 2019/4750 K.
“İçtihat Metni”
MAHKEMESİ: İcra Hukuk Mahkemesi
Yukarıda tarih ve numarası yazılı mahkeme kararının müddeti içinde temyizen tetkiki borçlu vekili tarafından istenmesi üzerine bu işle ilgili dosya mahallinden daireye gönderilmiş olup, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve dosya içerisindeki tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp düşünüldü:
Borçlu vekili, müvekkili hakkında icra takibi başlatıldığını, ancak takip dayanağı mahkeme kararının yürütmenin durdurulması talepli olarak temyiz edildiğini, kararın kesinleşmesi gerektiğini ileri sürerek takibin iptali istemiyle icra mahkemesine başvurmuş, mahkemece davanın reddine karar verilmiş, hüküm borçlu vekili tarafından temyiz edilerek, temyiz dilekçesine takip dayanağı ilamla ilgili yürütmenin durdurulması talebinin kabulüne dair kararın da eklendiği görülmüştür.
Takip dayanağı olan … İdare Mahkemesi’nin 08.04.2015 tarih ve 2013/1105 E. 2015/564 K. sayılı ilamına ilişkin olarak Danıştay 6.Daire’nin 04.04.2016 tarih ve 2015/9114 E sayılı kararı ile yürütmenin durdurulması talebinin kabulüne karar verildiği görülmektedir. Bu durumda yürütülmekte olan takibin durdurulması gerekir.
O halde mahkemece şikayetin bu nedenle kabulüne karar verilmesi gerekirken, istemin reddi yönünde hüküm tesisi isabetsizdir.
SONUÇ: Borçlunun temyiz itirazlarının kabulü ile mahkeme kararının yukarıda yazılı nedenlerle İİK’nun 366 ve HUMK’nun 428. maddeleri uyarınca BOZULMASINA, ilamın tebliğinden itibaren 10 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere, 19/03/2019 tarihinde oybirliği ile karar verildi.

Berre Olcay, 2015-2020 yılları arasında Medipol Üniversitesi Hukuk Fakültesi’nde Hukuk Lisans eğitimini tamamlamıştır. 2018-2019 yılları arasında İstanbul Barosu tarafından düzenlenen Yasal İngilizce ve Terminoloji Sertifika Programı’na katılarak, yedi ay süren eğitim sonunda sertifikasını almıştır. 2016 yılında İrlanda’da bulunan EF Executive Language Institute’da İngilizce dil yeteneklerini geliştirmiş ve C1 seviyesinde İngilizce sertifikası almıştır. İstanbul ve Bursa’da faaliyet gösteren Berre Olcay hem yerli hem de yabancı müvekkillere yönelik kapsamlı çözümler sunmaktadır.